اين كوچه همچنان بن‌بست است/ انواع موادمخدر را بشناسيم

هر ماده‌اي كه‌بامصرف آن درك و شعور انساني زايل شود، رفتارها وهماهنگي -هاي شعوري ، حركتي و رفتاري فرد تغيير كند و فرد استعمال‌كننده را در معرض آسيب‌هاي رواني ، جسمي و اجتماعي قرار دهد، ماده مخدر محسوب مي‌شود.

در اين گزارش نگاهي به انواع مواد مخدر كه در ايران مصرف مي‌شود، مي افكنيم:
ترياك
.......

شايع‌ترين ماده مخدر مصرفي در ايران ترياك است كه با نام‌هاي عاميانه "تل، تلخكي ، نخود و حب" نيز خوانده مي‌شود).اين ماده تقريبا نخستين ماده مخدري بود كه‌استعمال آن درايران متداول شد و ازگياه خشخاش استخراج مي‌شود.

ترياك ازمايع شيري رنگي كه از خراش‌دادن پوسته نارس گرز خشخاش بدست مي - آيد تهيه شده و رنگ‌هاي گوناگوني ازخاكستري تيره تا قهوه‌اي تيره را شامل مي‌شود. اين ماده شبيه قير است و از صدها سال پيش درايران و ساير كشورهاي خاور دور مصرف مي‌شده است.

فرد معتاد با مصرف ترياك در كوتاه مدت دچار سرخوشي، خواب‌آلودگي، رخوت و خمودي و احساس شل شدن عضلات ، كاهش يا افزايش فعاليت جسماني ، اشكال در تمركز، احساس تهوع، استفراغ ، يبوست ، فقدان اشتها و انقباض مردمك چشم مي - كند.

اما در دراز مدت مصرف ترياك منجر به بي‌ثباتي خلقي ، روياهاي نامطلوب در شب، يبوست و كاهش انگيزه جنسي مي‌شود.

استعمال ترياك دو نوع وابستگي را با خود به همراه داد، وابستگي جسمي كه‌همان وابستگي‌بدن و سلول‌هاي مغزي به ترياك است و مصرف كوتاه‌مدت و تفريحي نيز به تدريج و خزنده به وابستگي كامل و مصرف دراز مدت منجر مي‌شود.

وابستگي رواني يعني اشتغال ذهني با اثرات ماده و احساس تمايل عاطفي و رواني براي مصرف مجدد نيز پس از مدتي در فرد ايجاد مي‌گردد.

حشيش ، گراس
...............

حشيش و گراس با نام‌هاي عاميانه " سيگاري ، پنير، بنگ ، علف و ماري جوآنا" خوانده مي‌شود و از گياه ماده شاهدانه استخراج مي‌شود كه پس از جمع - آوري و خشك كردن، ماده چسبنانكي كه ماده گياه شاهدانه از خود استخراج مي‌كند حشيش بدست مي‌آيد. رنگ حشيش از قهوه‌اي روشن تا سياه متغير است و از نظر ظاهري گاهي حاوي گياه خشك شده شاهدانه است .

حشيش را عمدتا به روش تدخين استعمال مي‌كنند كه استعمال آن اثرات جسمي و رواني مختلفي به همراه دارد.

سرخوشي خفيف كه به دنبال آن حالتي از شل شدن عضلات روي مي‌دهد ، احساس افزايش وضوح بينايي و شنوايي ، تشديد حس بويايي ، لامسه و چشايي ، كاهش بازدارنده‌ها وبروز رفتارهاي نامتعادلي همچون خنده‌هاي مسلسل‌وار وخودبخودي، تغيير در احساس گذشت زمان به شكلي كه زمان به تندي يا به كندي در حال گذر خواهد بود ، نقص حافظه كوتاه مدت ، كاهش فراخناي توجه ، تمركز ضعيف و به هم ريختگي الگوهاي تفكر كه منجر به آسيب‌هاي پايدار به‌مناطقي ازمغز بويژه "هيپوكامپ" از عوارض سوء مصرف حشيش است.

كاهش قدرت عضلاني و كاهش علاقه به خانواده و كار ، كاهش اسپرم و ترشح هورمون تستسترون به ميزان ‪ ۵۰‬درصد در مردان و تخمك‌سازي ناقص يا عدم آن و درنتيجه نازايي در زنان ، تجزيه آشكار هوشياري به عنوان مثال داشتن افكار پارانويا وسوء‌ظن شديد و همزمان خنديدن به اين حس، افزايش بارز ضربان قلب، كاهش اندك دماي بدن و كاهش فشارخون در اثر اتساع رگ‌هاي خوني و قرمز شدن چشم‌ها، افزايش اشتها بويژه براي موادشيرين و خشكي دهان وزبان در اثر كاهش بزاق و نيز كاهش ايمني بدن در اثر آسيب‌هاي گويچه‌هاي سفيد خون از عمده اثرات سوء مصرف حشيش است.

مصرف بيش ازاندازه حشيش واكنش‌هاي رواني شديدي را به‌دنبال داردكه نوسان خلق ، پرش افكار و عدم توجه و تمركز ، تغيير احساس هويت ، نقص حافظه و در عين حال تصور غلط راجع به افزايش بينش، گيجي در مورد گذشته ، حال و آينده و نيز توهمات از جمله اين واكنش‌هاي رواني هستند.

وابستگي جسماني به حشيش تنها در صورت مصرف به مقادير بالا ايجاد مي‌شود، اما وابستگي شديد رواني به حشيش با مصرف منظم آن روي مي‌دهد ، به شكلي كه مصرف‌كننده ميل مداومي به مصرف اين ماده دارد و تمام زندگيش تحت تاثير استعمال اين ماده است.

اكستاسي يا قرص‌هاي شادي آور
..............................

اكستاسي يك ماده‌محرك و توهم‌زا است كه‌به‌صورت قرص‌هاي سفيد رنگ در بازار عرضه مي‌شود و به علت نو بودن اين ماده عوارض آن هنوز به طور كامل شناخته شده نيست، اما شايع‌ترين آن‌ها اين است كه فرد احساس مي‌كند هوشيارتر شده صداها ، رنگ‌ها و احساسات و عواطف بسيار شديدتر حس مي‌شود. مصرف اين قرص‌ها انرژي كاذب ايجادكرده و فرد پس از مصرف آن احساس مي‌كند كه عضلات فك او سفت شده‌اند و وي دچار حالت تهوع ، تعريق و افزايش ضربان قلب مي‌شود.

اكستاسي در لغت به معناي نشاط و سرخوشي مفرط است و به موادي تعلق مي- گيرد كه از لحاظ ساختاري "متلين دي اكسي مت آمفتامين ‪ ۳‬و ‪ "۴‬است كه مابين جوانان با اسامي "داروي عشق، قرص شادي، آدم و قرص اكس" شهرت دارند.

اكستاسي عموما بصورت كپسول يا قرص‌هاي كوچك سفيد ، زرد و قهوه‌اي است كه از يك سو از نظر تركيب شبيه مواد محركي همچون "آمفتامين"ها است و از سوي ديگر شبيه مواد توهم زايي همچون "ال اس دي" است.

مواد محرك موجود در اين ماده نقش تحريك‌كننده داشته و باعث سرعت فعاليت -هاي سيستم عصبي‌شده و از سويي مواد توهم‌زاي موجود درآن بطور خاصي بر روي ادراك تاثير گذاشته باعث توهم شنيداري و ديداري مي‌گردد.

فرد مصرف‌كننده در مرحله نخست احساس آرامش كرده احساسات منفي خود را از دست مي‌دهد. احساس نشاط و لذت در وي افزايش مي‌يابد و سرخوشي و اعتماد به نفس در مصرف‌كننده به اوج خود مي‌رسد، اما پس از مدتي كه از زمان مصرف مي‌گذرد، سردرد مزمن ، خشكي دهان ، انقباض چشم ، پرحرفي ، تاري ديد و حالت تهوع در فرد بتدريج بروز مي‌كند.

با كاهش آثار اوليه مصرف قرص اكس ، فرد خسته شده و دچار احساس افسردگي مي‌شود و اين افسردگي ممكن است تا چند روز متوالي به طول بيانجامد. مصرف قرص اكس ازآنجايي كه انرژي كاذب ايجاد مي‌كند، ممكن است منجر به ايجاد فعاليت‌هاي فيزيكي شديد بدون احساس تشنگي در فرد شود كه اين امر منجر به بهم ريختن تعادل مواد شيميايي خون شده و در نهايت ممكن است مرگ فرد را رقم بزند .

در سراسر جهان افراد بسياري به علت مصرف قرص‌هاي روانگردان مي‌ميرند، زيرا مصرف اكس سبب مشكلات جدي كبدي و كليه مي‌گردد.

مصرف اكس با تحت تاثير قرار دادن " لب فرونتال سربرال كورتكس" مغز كه براي تفكر بكار مي‌رود و حمله كردن به بخش " هيپوكامپوس " منجر به اختلال حافظه مي‌شود، تنظيم خلق ، فعاليت جنسي ، خواب و حساسيت نسبت به درد و اشتها و هيجان فرد بهم مي‌ريزد و احتمال ابتلا به پاركينسون را افزايش مي- دهد.

اكس مغز فرد را آلوده به سموم شيميايي كرده و مرگ نابهنگام فرد را در پي خواهد داشت.

مصرف اكستاسي ناهماهنگي حركتي و لرزش شديد در اعضاء بدن و در نهايت درچشم‌ها ايجاد مي‌كند و منجر به بروز پريشاني، افسردگي، اضطراب، گمگشتگي، رفتارهاي پرخاشگرانه و سوء‌ظن مي‌شود.

مصرف قرص‌هاي روانگردان در كوتاه مدت منجر به احساس نزديكي به ديگران، گرفتگي عضلات، دندان سايي ، افزايش هوشياري ، گزگز در اندام‌ها ، بي‌خوابي و احساس سرما و گرما مي‌شود.

حس خواب آلودگي ، سفتي عضلات آرواره ، اشكال در تمركز و دلواپسي پس از آن بروز مي‌كند و چيزي نمي‌گذرد كه عملكرد ضعيف حافظه و يادگيري ، افسردگي حاد و آسيب‌هاي غيرقابل برگشت سلول‌هاي مغزي فرد را هراسان مي‌كند.

سيگار و نيكوتين
................

سيگار از تنباكو به عمل مي‌آيد و شامل سطح بالايي از نيكوتين ، تار و منواكسيد كربن است.

نيكوتين ، يك ماده سمي و خطرناك است كه در عرض مدت هفت ثانيه به مغز مي‌رسد و محرك دستگاه عصبي و در برخي موارد كندكننده آن است و ورود اين ماده به بدن فشار خون ، ضربان قلب و تحريك پذيري عضله قلب را افزايش مي- دهد، عروق خوني را منقبض كرده و موجب چين و چروك پوست مي‌شود.

به اعتقاد كارشناسان، سيگار مرگ آورترين ماده اعتياد آور در جهان است كه‌دروازه ورود به‌دنياي اعتياد نيز به‌حساب مي‌آيد، اما به علت كثرت استعمال و تبليغات گسترده سرمايه‌داري بر اين ماده افيوني ، قبح استعمال آن از بين رفته است .

سيانور موجود در سيگار به مژك‌هاي مخاط تنفسي كه بخشي از مكانيزم طبيعي پاكسازي ريه را تشكيل مي‌دهند صدمه مي‌زند و در نتيجه اين آسيب مواد سمي به سرعت در ريه منتشر مي‌شود.

آرسنيك، كادمينيوم ، فرمالدئيد ، فسفر، دي اكسيد نيتروژن ، فنل ، سرب، متان ، متانول و نفتالين كه همگي از مواد سرطان زا و مسموم‌كننده كاركرد طبيعي بدن به حساب مي‌آيند، در سيگار به وفور يافت مي‌شود.

استعمال سيگار احتمال بروز انواع سرطان ريه، دهان، حلق ، حنجره ، مري، مثانه، پانكراس، دهانه رحم و خون را افزايش مي‌دهد و همچنين منجر به بروز حمله‌هاي قلبي ، بيماري‌هاي مزمن تنفسي ، فشارخون ، سكته‌هاي مغزي ، خونريزي مغزي،آب مرواريد، بيماري‌هاي تيروئيدي، سقط جنين و بيماري‌هاي پوستي مي‌شود.

پژوهشگران مي‌گويند بطور متوسط طول عمر افراد سيگاري ‪ ۱۵‬سال كمتر از افراد غير سيگاري است.

هروئين
............

هروئين كه‌نام‌شيميايي آن "دي استيل مورفين" است در سال ‪ ۱۹۰۰‬به عنوان دارويي براي درمان موثر اعتياد به مورفين ارائه مي‌شد، اما افسوس كه اين اميد واهي بسيار زود به ياس مبدل گشت، زيرا هروئين اگرچه‌قدرت خواب آلودگي كمتري از مرفين دارد، اما قدرت مسموم كنندگي و اعتيادآوري آن پنج برابر مورفين است.

هروئين از تقطير مورفين بدست مي‌آيد، اين ماده پودر كريستال سفيد رنگي است كه نخستين بار توسط يك دانشمند انگليسي در بيمارستان "سنت مري"كشف شد و يك دانشمند آلماني آن را تكميل كرد و نام هروئين را براي آن برگزيد.

هروئين ماده‌مخدربسيار قوي است كه در كمتر از ‪ ۲۱‬روز منجر به‌نوعي اعتياد شديد مي‌شود كه آخرين پله نردبان اعتياد نيز تعريف مي‌شود و فرد را به سفري مي‌برد كه كمتر كسي راه بازگشت آن را آموخته است.

هروئين به شكل تزريق استعمال مي‌شود و احساس لذت عمومي و سريع و شديد را در فرد ايجاد مي‌كند. اين ماده قدرت خواب‌آوري كمتري دارد و توليد برانگيختگي شديد و خشني مي‌كند. استعمال و مصرف اين ماده در مردان بيش از زنان متداول است و پس از مدتي مصرف هروئين بجز رفع احتياج، كاربرد ديگري ندارد و از لذت بخشي گذر كرده است و مكانيزم وابستگي، ريتم تزريق و مقدار مصرف رفته رفته تبديل به يك انجام وظيفه صرف براي زنده ماندن مي‌شود.

هروئين بسياري ازرفتارهاي پايه را نه‌تنها برانگيخته نمي‌كند، بلكه منجر به سركوب اين رفتارها همچون گرسنگي، رفتارهاي جنسي و خشونت مي‌شود و حالت كرختي و سستي در معتاد روز به روز افزايش مي‌يابد.

وابستگي فيزيكي معتاد به هروئين بسيار شديد است و فرد معتاد ناچار است هر هشت ساعت تا ‪ ۱۲‬ساعت يكبار اين ماده را استعمال كند.فرد مصرف‌كننده ‪۱۲‬ ساعت پس از نخستين مصرف خود را بدحال حس مي‌كند، احساس ضعف مي‌كندو خميازه مي كشد ، مي‌لرزد و عرق مي‌كند و از بيني و چشم او ترشحاتي به بيرون مي- تراود .

اسهال و استفراغ، انقباضات شديد روده و معده ، لرزش دست و پا و احساس سرما ، تعرق شديد و آبريزش دائم بيني بخشي از عوارض اعتياد به هروئين‌است.

اعتياد به هروئين معمولا به راحتي قابل ترك كردن نيست و نيازمند سعي و اراده فراوان و استفاده از روش‌هاي علمي است.

كوكائين و كراك
...................

كوكائين، الكالوئيد برگ كوكا است. كراك نيزاز كوكائين استخراج مي‌شود.

كراك خطرناكترين ماده اعتيادآوري است كه تا به حال به بازار عرضه شده است و به حدي وابستگي‌آور است كه يكبار مصرف آن قادر است اعتيادآور باشد.

اين ماده، محرك سيستم اعصاب مركزي است.

كوكائين پودرسفيد نرم شفاف كريستالي باطعمي تلخ است كه به‌صورت استنشاق يا تزريق و خوراكي و يا تدخين قابل استفاده است.

استعمال كوكائين و كراك منجر به افزايش ضربان قلب، نبض و تنفس شده و فشار خون را افزايش مي‌دهد ، رنگ پريدگي ، كاهش اشتها، تعرق شديد ، تحريك وهيجان ، بي‌قراري، لرزش دست‌ها، توهمات شديد و عدم هماهنگي حركات، اغتشاش دماغي ، گيجي ، دردپا ، فشار قفسه سينه، تهوع ، تيرگي بينائي، تب، اسپاسم عضله ، تشنج و در نهايت مرگ مي‌گردد.

در حالت قطع كوكائين و كراك، افسردگي شديد بر فرد مستولي شده، آبريزش بيني شديد و بي‌خوابي ، تشويش و بي‌خوابي فرد را فرا مي‌گيرد.

از دست دادن وزن بدن ، يبوست ، بي‌خوابي ، ضعف جنسي ، اشكال در ادرار كردن ، كم خوني ، رنگ پريدگي، تعرق شديد ، دردهاي شكمي و اسهال ، اختلالات در هضم و دستگاه گوارش، لرزش دست‌ها، تشنج، پريدن عضلات وسفتي آنها، آبريزش دائم بيني، آماس و جوش‌هاي پوستي، زخم مخاط بيني ، سوء ظن ، گيجي ، اختلالات درك زمان و مكان، رفتارهاي تهاجمي ، تمايل به خودكشي ، توهمات و اختلال در حواس ، افكار هذياني و ناراحتي‌هاي جدي دماغي و رواني به نام سايكوز كوكاكين بخشي از عوارض ناشي از استعمال كوكائين است.

مصرف‌كننده كراك، اين ماده را چه به طريق استنشاق يا پاشيدن روي توتون و ماري جوآنا و چه از راه كشيدن با سيگار و پيپ تجربه كند ديگر قادر نيست از مصرف آن جلوگيري كند و اين ماده خيلي سريع جذب ريه‌شده و به مغز مي‌رسد.

مصرف‌كننده كراك هيچ تسلطي بر حوزه افكار و اعمال خود ندارد و خود را به تمامي گم كرده است.